Zbrojeniówka nie powiedziała ostatniego słowa

Po rosyjskiej inwazji na Ukrainę, wzroście napięć geopolitycznych i zmianie podejścia państw NATO do bezpieczeństwa, spółki zbrojeniowe znalazły się na radarach inwestorów. Nie jest to już tylko krótkoterminowa reakcja na wojnę, ale efekt przebudowy europejskiej architektury bezpieczeństwa. Według SIPRI globalne wydatki wojskowe w 2025 r. sięgnęły 2,9 bln USD i wzrosły realnie o 2,9 proc. wobec 2024 r. Szczególnie mocno rosły w Europie, gdzie zwiększyły się o 14 proc. NATO podaje z kolei, że w 2025 r. wszystkie państwa sojuszu osiągnęły lub przekroczyły wcześniejszy cel 2 proc. PKB na obronność, ale na szczycie w Hadze sojusznicy zobowiązali się, że do 2035 r. będą przeznaczać łącznie 5 proc. PKB na obronność i wydatki związane z bezpieczeństwem, z czego co najmniej 3,5 proc. PKB ma przypadać na podstawowe wydatki obronne według definicji NATO.

Reklama

Do tego dochodzi europejska polityka przemysłowa. Komisja Europejska w ramach ReArm Europe / Readiness 2030 wskazuje na cel mobilizacji ok. 800 mld euro na zwiększenie wydatków obronnych państw UE. Polska jest jednym z głównych beneficjentów tego trendu. Na początku maja podpisaliśmy umowę pożyczkową w ramach unijnego programu SAFE na 43,7 mld euro. Polska jest pierwszym krajem UE, który sięgnął po to finansowanie, a rząd planuje przeznaczyć w 2026 r. na obronność 4,8 proc. PKB.

Zapisz się na Newsletter

Bądźmy w kontakcie! Prosto na Twojego maila będziemy wysyłać skrót najważniejszych informacji ze świata finansów, powiadomienia o nowościach rynkowych, najnowsze oceny i raporty oraz codzienne notowania wybranych przez Ciebie funduszy inwestycyjnych.

Zapisz się

- Rosyjska inwazja na Ukrainę doprowadziła do trwałego załamania dotychczasowego paradygmatu bezpieczeństwa w Europie. Cztery lata pełnoskalowej wojny oraz rosnące napięcia geopolityczne wymusiły redefinicję strategii obronnych państw europejskich i uruchomiły strukturalne zmiany w całym przemyśle zbrojeniowym - oceniają analitycy Ipopema Securities. Ich zdaniem branża pozostaje atrakcyjna mimo wysokich wycen, bo za notowaniami stoją rekordowe portfele zamówień, ograniczona podaż i wieloletnie kontrakty rządowe.

Wyceny są jednak wymagające. Ipopema szacuje, że europejski sektor obronny jest obecnie wyceniany na ok. 15,9x EV/EBITDA 2026E, co oznacza premię wobec szerokiego rynku europejskiego. Analitycy uzasadniają ją jednak tempem wzrostu - prognozowany CAGR EBITDA branży w latach 2025-2028E ma wynosić ok. 20 proc., a portfele zamówień sięgają średnio 3,8-krotności rocznej sprzedaży.

Nie tylko czołgi i amunicja

Obronność nie oznacza dziś wyłącznie producentów czołgów, samolotów czy amunicji. Ipopema wskazuje kilka kluczowych segmentów: obronę powietrzną, systemy lądowe, amunicję, technologie kosmiczne i nadzoru oraz rozwiązania związane z wojną dronową. Szczególnie atrakcyjnie oceniana jest obrona powietrzna, gdzie popyt napędzają doświadczenia z Ukrainy, rosnące zapotrzebowanie na systemy Patriot i ich europejskie odpowiedniki oraz wieloletnie niedobory podaży.

Wśród preferowanych spółek europejskiego sektora obronnego Ipopema wyróżnia Rheinmetall, Indra Sistemas, Dassault Aviation i Hensoldt. Rheinmetall ma być jednym z głównych beneficjentów niemieckiego dozbrajania, Indra korzysta z rosnących wydatków Hiszpanii, Dassault pozostaje graczem w globalnym segmencie lotniczym, a Hensoldt jest wskazywany jako istotny podmiot w obszarze nowoczesnej obrony powietrznej.

Ten trend ma znaczenie także dla krajowego przemysłu. Ipopema zwraca uwagę, że Polska ma obecnie piąty co do wielkości budżet obronny w UE i przeznacza na obronność więcej niż m.in. Turcja, Izrael czy Korea Południowa. Przy odpowiedniej polityce przemysłowej i transferze know-how może to stworzyć możliwości rozwoju także dla krajowego sektora obronnego.

Jak zainwestować w sektor obronny?

Ekspozycja na obronność dla inwestora z Polski jest dziś łatwiejsza niż jeszcze kilka lat temu, choć oferta produktowa nie jest jeszcze bardzo rozbudowana. Można jednak rozróżnić trzy grupy produktów: ETF-y notowane na GPW (a w zasadzie tylko jeden ETF), zagraniczne ETF-y UCITS (łącznie 11) dostępne przez rachunki maklerskie oraz krajowe fundusze, choć i w tym wypadku "liczba mnoga" może wydawać się nadużyciem. Dlaczego? Bo w ofercie krajowych TFI nie znajdziemy tradycyjnych funduszy detalicznych skupionych wokół sektora obronnego. Wśród tematów "pokrewnych" przewija się natomiast cyberbezpieczeństwo. Na to postawił m.in. inPZU Akcje Sektora Cyberbezpieczeństwa O, ale spółki z tego sektora znajdziemy także w portfelach funduszy tzw. megatrendów (np. Pekao Megatrendy, Generali Akcji: Megatrendy). 

Cyberbezpieczeństwo odgrywa fundamentalną rolę w kontekście obronności. Współczesne konflikty zbrojne nie ograniczają się już bowiem wyłącznie do tradycyjnych działań wojennych. Cyberataki stały się narzędziem strategicznym wykorzystywanym do destabilizacji państw, paraliżu ich infrastruktury oraz prowadzenia wojny informacyjnej. Dlatego w ramach zwiększania budżetów wojskowych, rządy przeznaczają coraz większe środki również na rozwój cyberobrony. A to również wpływa na spółki z tego sektora. 

W ofercie krajowych TFI znajdziemy też Ipopema Sektora Obronnego FIZ, ale jest to fundusz niepubliczny, skierowany do wąskiego grona odbiorców. Certyfikaty srzedawane są w ramach oferty prywatnej skierowanej do 149 osób (minimalna inwestycja to równowartość 40 tys. EUR). Stała opłata za zarządzanie wynosi 3 proc., a opłata za sukces 20 proc. nadwyżki ponad benchmark.

Na warszawskiej giełdzie notowany jest HAN Future of Defence UCITS ETF, który zadebiutował w sierpniu 2025 r. pod tickerem ETFNATO. To fundusz dający ekspozycję na globalny sektor obronny i cyberobronę, notowany w złotych, ale bez zabezpieczenia ryzyka walutowego. Samo notowanie w PLN nie oznacza bowiem, że inwestor unika wpływu zmian kursów walut na wynik. Fundusz śledzi indeks EQM NATO+ Future of Defence, obejmujący spółki z krajów NATO oraz wybranych sojuszników spoza NATO. Do indeksu trafiają firmy, które ponad 50 proc. przychodów uzyskują z produkcji lub rozwoju sprzętu wojskowego albo z cyberbezpieczeństwa realizowanego na rzecz krajów NATO+. 

Zobacz: ETF-y sektora obronnego

Poza ETFNATO polscy inwestorzy mają do wyboru szerszą grupę funduszy obronnych notowanych na zagranicznych giełdach, dostępnych w ofercie krajowych brokerów. Można je podzielić na dwie główne kategorie: globalne ETF-y obronne, obejmujące zwykle duży udział spółek amerykańskich, oraz ETF-y skoncentrowane na Europie, które mocniej grają pod wzrost wydatków obronnych na Starym Kontynencie. Różnią się też kosztami, walutą notowań, wielkością aktywów, płynnością i stopniem koncentracji portfela.

Wśród globalnych produktów dostępne są m.in. VanEck Defense UCITS ETF (Acc) (USD), iShares V - iShares Global Aerospace & Defence UCITS ETF (Acc) (USD), HAN Future of Defence UCITS ETF (Acc) (USD), Global X Defence Tech UCITS ETF (Acc) (USD) oraz Invesco Defence Innovation UCITS ETF (Acc) (USD). Różnią się one zakresem ekspozycji: od klasycznych producentów uzbrojenia i lotnictwa wojskowego po spółki technologiczne związane z cyberbezpieczeństwem, dronami, systemami nadzoru, komunikacją i rozwiązaniami dla wojska. Koszty całkowite (TER) wynoszą od 0,35 proc. w przypadku iShares i Invesco do 0,55 proc. w przypadku VanEck.

Drugą grupę tworzą ETF-y europejskie, czyli produkty mocniej powiązane z tezą o strukturalnym dozbrajaniu Europy. W tej grupie znajdują się m.in. WisdomTree Europe Defence UCITS ETF (Acc) (EUR), HAN Future of European Defence UCITS ETF (Acc) (EUR), Amundi Stoxx Europe Defense UCITS ETF (Acc) (EUR), BNP Paribas Easy Bloomberg Europe Defense UCITS ETF (Dis) (EUR) oraz SPDR S&P Europe Defense Vision UCITS ETF (Acc) (EUR). To fundusze młode - większość wystartowała w 2025 r. - ale część z nich szybko urosła do dużych rozmiarów. WisdomTree Europe Defence miał na koniec marca 2026 r. aktywa na poziomie 4,6 mld euro, a jego TER wynosił 0,40 proc.

Wśród europejskich ETF-ów najtańszy jest SPDR S&P Europe Defense Vision UCITS ETF z TER 0,15 proc. i BNP Paribas Easy Bloomberg Europe Defense UCITS ETF z TER 0,18 proc. Amundi Stoxx Europe Defense UCITS ETF i HAN Future of European Defence UCITS ETF mają TER odpowiednio 0,35 proc. i 0,39 proc.

Tegoroczna zadyszka

Wyniki funduszy obronnych potwierdzają dwie rzeczy. Po pierwsze, strukturalny trend dozbrajania już przełożył się na bardzo wysokie stopy zwrotu, zwłaszcza w 2025 r. Po drugie, po tak mocnym rajdzie sektor stał się bardziej podatny na korekty. Tę zresztą widać w stopach zwrotu funduszy za ostatnie 3 miesiące.

VanEck Defense UCITS ETF zarobił w ubiegłym roku niemal 70 proc., a pozostałe ETF-y grubo ponad 50 proc. WisdomTree Europe Defence UCITS ETF w 12 miesięcy zyskał 15,3 proc., a HAN Future of European Defence UCITS ETF 17,8 proc., ale w ostatnich trzech miesiącach oba były już pod kreską - odpowiednio -7,8 proc. i -7,5 proc. Dwucyfrowe straty w tym okresie notują z kolei m.in. BNP Paribas Easy Bloomberg Europe Defense UCITS ETF, SPDR S&P Europe Defense Vision UCITS ETF i Amundi Stoxx Europe Defense UCITS ETF. Wyjątkiem są Invesco Defence Innovation, który przez ostatnie 3 miesiące zyskał 9,4 proc. (i ponad 23 proc. YTD), oraz HAN Kotak Indo-Pacific Defence UCITS ETF (Acc) (USD), który dał zarobić w 3 miesiące niemal 5 proc. (i +23 proc. YTD).

Ipopema Sektora Obronnego FIZ jest wyceniany miesięcznie. Od początku 2026 r. fundusz zarobił 2,6 proc., a od pierwszej wyceny z września 2024 r. 21,6 proc. W skali ostatnich trzech miesięcy fundusz jest ponad 5 proc. pod kreską.