Finax uruchamia OIPE w Irlandii. Polska liderem Europejskiej Emerytury w UE

Debiut robodoradcy w Irlandii zbiega się z reformą tamtejszego systemu emerytalnego, opierającą się na wprowadzeniu obowiązkowego automatycznego zapisu pracowników do nowego programu emerytalnego My Future Fund (tzw. auto-enrolment), uelastycznieniu wieku emerytalnego oraz zmianie zasad wyliczania świadczeń państwowych. Celem zmian jest odciążenie budżetu państwa w obliczu starzejącego się społeczeństwa i zabezpieczenie dodatkowych oszczędności dla ponad 750 tysięcy pracujących.

Podobnie jak w polskim PPK nowy program emerytalny oparty jest na automatycznym zapisie i składkach od trzech stron: pracownika, pracodawcy oraz od państwa. Same szczegóły są nieco inne. Nowy program dotyczy każdego pracownika w wieku od 23 do 60 lat, który zarabia co najmniej 20 000 EUR rocznie i obecnie nie ma innego pracowniczego programu emerytalnego. Składki rosną stopniowo co 3 lata, od początkowych 1,5% od pracownika i pracodawcy oraz 0,5% od państwa docelowo (po 10 latach) do po 6% od pracownika i pracodawcy oraz 2% od państwa (łącznie 14% wynagrodzenia).

Reklama

Finax chce wykorzystać rosnące zainteresowanie dodatkowymi formami zabezpieczenia finansowego, szczególnie wśród mobilnych zawodowo pracowników, freelancerów i osób pracujących międzynarodowo.

– Każdy Europejczyk zasługuje na godną emeryturę, niezależnie od tego, gdzie dziś pracuje i gdzie będzie mieszkał za 20 lat. To nie tylko kwestia finansów, ale również odpowiedź na zmieniający się rynek pracy. Irlandia należy do krajów z najwyższą mobilnością zawodową w Europie i dużym udziałem zagranicznych pracowników, dlatego widzimy tam potencjał dla Europejskiej Emerytury – mówi Przemysław Barankiewicz, szef Finax na Polskę, inwestycyjnego fintechu, będącego pierwszym i największym dostawcą OIPE w Europie.

Irlandia należy do najmłodszych państw UE, jednak liczba osób powyżej 65 lat i tam w najbliższych dekadach ma się niemal podwoić. Kraj ten jest jednym z najdroższych państw unijnych pod względem kosztów życia, co zwiększa presję na budowanie prywatnych oszczędności. Aż 700 tys. pracujących w Irlandii osób stanowią obywatele innych państw, w tym Polacy. 385 tys. osób pozostaje samozatrudnionych, często poza tradycyjnymi systemami emerytalnymi. Dodatkowo przeciętny Irlandczyk zmienia pracodawcę częściej niż wynosi średnia UE, co tylko wzmacnia potrzebę przenośnych rozwiązań finansowych.

–  Irlandia rozpoczęła w tym roku automatyczny zapis obywateli do systemu oszczędzania emerytalnego, jednak część pracowników nadal ma ograniczony dostęp do elastycznych rozwiązań emerytalnych. Dotyczy to przede wszystkim samozatrudnionych, pracowników mobilnych międzynarodowo oraz osób oczekujących większej swobody w zakresie oszczędzania na emeryturę. Europejska Emerytura pozwala kontynuować budowanie kapitału nawet przy zmianie kraju pracy czy zamieszkania – podkreśla Przemysław Barankiewicz.

Polska liderem OIPE w UE

OIPE to ogólnoeuropejski indywidualny produkt emerytalny umożliwiający długoterminowe oszczędzanie niezależnie od kraju zamieszkania czy miejsca pracy w Unii Europejskiej. Produkt ma umożliwiać proste, transparentne i przenośne oszczędzanie na przyszłość.

Rynek OIPE (czyli PEPP: Pan-European Personal Pension Product) jest w skali całej Europy wciąż młody i mocno ograniczony regulacjami, przez co obecnie tylko dwa podmioty posiadają oficjalną licencję i oferują ten produkt na rynku europejskim. Pionierem i jednocześnie liderem pozostaje słowacki robo-doradca Finax, który odpowiada za zdecydowaną większość otwartych kont OIPE w całej Wspólnocie. Finax udostępnia OIPE w kilku krajach Europy Środkowo-Wschodniej, w tym w Polsce, na Słowacji, w Czechach oraz w Chorwacji. Środki inwestowane są pasywnie w globalne fundusze ETF (warianty 100% akcji lub 80% akcji i 20% obligacji). Łączny koszt zarządzania wynosi ok. 0,9% w skali roku (wliczając słowacki VAT oraz koszty wewnętrzne ETF-ów). Wartość aktywów klientów zarządzanych przez Finax przekroczyła 1,5 mld euro, a liczba użytkowników firmy wynosi ponad 100 tys. osób.

Druga instytucja to cypryjska platforma inwestycyjna i spółka zarządzająca funduszami typu fintech LifeGoals Financial Services. Firma skupia się na rynku lokalnym na Cyprze oraz w Grecji. Jej oferta podzielona jest na trzy główne subprodukty dopasowane do profilu ryzyka klienta: Basic PEPP (najbardziej bezpieczny z technikami ochrony kapitału), Growth PEPP (umiarkowany) oraz Aggressive PEPP (z najwyższą alokacją w instrumenty udziałowe). 

Komisja Europejska prowadzi obecnie szerokie przeglądy legislacyjne i reformy ram prawnych OIPE, które mają na celu uproszczenie procedur i zachęcenie większej liczby banków oraz ubezpieczycieli do oferowania tego produktu w nadchodzących latach. Zdaniem niektórych instytucji finansowych unijne rozporządzenie nakłada na nie zbyt restrykcyjne wymogi, które zniechęcają tradycyjne banki i towarzystwa ubezpieczeniowe do wchodzenia w ten segment. Wśród nich wymieniają sztywny limit kosztów (maksymalnie 1% zgromadzonego kapitału rocznie), czy wymóg prowadzenia subkont krajowych dostosowanych do systemów podatkowych różnych państw członkowskich, co generuje duże koszty techniczne i prawne. 

W Polsce pierwsze OIPE pod nazwą "Europejska Emerytura" ruszyła w 2023 r. i obecnie Polska pozostaje największym rynkiem OIPE w całej Unii Europejskiej. Według danych Finax polscy klienci odpowiadają za 55% wszystkich użytkowników Europejskiej Emerytury w UE oraz aż 73% aktywów zgromadzonych w ramach tego produktu. 

– Polska odgrywa kluczową rolę zarówno pod względem skali biznesu, jak i potencjału dalszego wzrostu Finax. To właśnie nad Wisłą najlepiej widać, jak duże jest zapotrzebowanie na nowoczesne, długoterminowe rozwiązania emerytalne. Polscy klienci zaadaptowali ideę Europejskiej Emerytury i dziś są liderami tego rynku w całej Unii. Oszczędzającym zależy przede wszystkim na tym, aby zyski przewyższały inflację, tzn. aby utrzymywana była realna wartość pieniądza. Wyniki wypracowane przez OIPE pokazują, że to możliwe. Nowa, europejska forma oszczędzania daje konkretną i policzalną korzyść z długoterminowego inwestowania – dodaje szef Finax na Polskę.

Ekspansja do Irlandii jest częścią szerszej strategii wzrostu firmy. W ubiegłym roku Finax pozyskał 8,5 mln euro kapitału w ramach publicznej oferty akcji. Środki przeznaczane są zarówno na rozwój działalności na obecnych rynkach – m.in. w Polsce, na Słowacji i w Chorwacji – jak i dalszą ekspansję w Europie Zachodniej i Południowo-Wschodniej, m.in. w Rumunii, Włoszech, Hiszpanii, Francji i Niemczech.

Zapisz się na Newsletter

Bądźmy w kontakcie! Prosto na Twojego maila będziemy wysyłać skrót najważniejszych informacji ze świata finansów, powiadomienia o nowościach rynkowych, najnowsze oceny i raporty oraz codzienne notowania wybranych przez Ciebie funduszy inwestycyjnych.

Zapisz się