Jak oszczędzać i inwestować w 2020 roku – plan działania

13.01.2020 | analizy.pl
Źródło: P - I - A - N / shutterstock.com
W 2020 roku uporządkuję swoje finanse. Zacznę oszczędzać i inwestować – kto chociaż raz nie miał takiego postanowienia noworocznego? Z poniższego artykułu dowiesz się jak z pomocą nowoczesnych narzędzi zaplanować, a co najważniejsze sukcesywnie realizować swój plan finansowy na nowy rok. To nie takie trudne

Najpierw zacznę oszczędzać

Skoro czytasz ten tekst, to prawdopodobnie nie trzeba cię przekonywać do oszczędzania. I nie jesteś już w mniejszości. W czerwcu 2019 roku, po raz pierwszy w historii, nieco ponad połowa Polaków zadeklarowała chęć odkładania pieniędzy[1]. No dobrze, ale co dalej? Depozyt, rachunek oszczędnościowy, lokata i „skarpeta”. To tam ląduje lwia część odłożonych przez nas (gospodarstwa domowe) pieniędzy. W sumie 1,1 biliona złotych ze wszystkich 1,5 biliona, które mamy dodatkowo w funduszach inwestycyjnych i emerytalnych, akcjach i obligacjach skarbowych[2].
 

Rachunek oszczędnościowy lub lokata to pierwszy, bardzo ważny krok w kierunku zbudowania majątku. Środki tam zgromadzone powinny być poduszką finansową, po którą sięgniemy najpierw, gdy wydarzy się coś nie po naszej myśli – stracimy pracę, zachorujemy lub pojawi się nagły, duży wydatek. Ile potrzebujemy? We wszelkiej maści poradnikach i książkach dotyczących finansów osobistych znajdziemy wskazówkę „zgromadź kwotę równą twoich obecnych trzy- do sześciomiesięcznych dochodów”. I to wydaje się racjonalne – żeby odważyć się zrobić z pieniędzmi coś więcej, najpierw trzeba oswoić się z regularnym oszczędzaniem w najprostszy, a zarazem najbezpieczniejszy możliwy sposób i przygotować się na życiowe zakręty, żeby nie musieć sięgać po pieniądze, które pracują w bardziej efektywny sposób.
 

Później odważę się inwestować

Nie łudźmy się – większość ze wspomnianych 1,1 biliona złotych nie wchodzi w skład sześciomiesięcznej poduszki finansowej. Lwia część z tych pieniędzy leży bez celu, a mogłaby pracować lepiej. Obecnie na lokacie 12 miesięcznej możemy otrzymać średnio 1,6%, podczas gdy inflacja w 2020 roku prawdopodobnie będzie znacznie wyższa (w grudniu 2019 roku wynosiła 3,4% r/r). Każdego dnia nasze pieniądze tracą więc na wartości. Gdy po 12 miesiącach nasza lokata zapadnie, będziemy mogli za całą kwotę (kapitał + odsetki) kupić mniej z koszyka dóbr tworzonego na potrzeby liczenia inflacji, niż za wpłacony 12 miesięcy wcześniej sam kapitał. Uff, skomplikowane i stresujące, ale da się temu zaradzić.
 
Żeby zarobić więcej niż na lokacie, trzeba wyjść ze strefy bankowego komfortu i wejść na gwarny rynek. Tam jedni handlują np. nieruchomościami, a inni instrumentami rynku kapitałowego. Zawsze wiążę się to z ryzykiem, ale da się je trzymać w ryzach. Pokażmy więc, jak podejmować racjonalne ryzyko na przykładzie rynku kapitałowego, a konkretnie funduszy inwestycyjnych.
 

Sprawdzę, jakim inwestorem jestem

 Jednym z kluczowych kroków, jakie należy podjąć przed rozpoczęciem inwestowania, jest ustalenie profilu inwestycyjnego. Dlaczego ma to tak istotne znaczenie? Otóż profil inwestycyjny jest cechą indywidualną każdego inwestora. To niejako drogowskaz, gdyż wyznacza ścieżkę, umożliwiającą mu dotarcie do celu i realizację swoich planów zgodnie z własnymi oczekiwaniami. Jest to również punkt wyjścia do określenia odpowiedniej strategii inwestycyjnej, czyli skonstruowania portfela, który umożliwi realizację naszych celów. Aby go określić warto odpowiedzieć sobie na kilka pytań.
 
Po pierwsze zastanów się, jaki jest cel i okres twojej inwestycji. Czy zamierzasz odkładać środki na wymarzone wakacje czy raczej na emeryturę, na którą przejdziesz za kilkanaście lat. W każdym z tych przypadków podejście będzie inne. Dla przykładu, jeśli horyzont inwestycyjny jest długi, to w portfelu inwestora może pojawić się większy udział bardziej ryzykownych aktywów (np. funduszy z grupy funduszy akcji). Pomoże nam w tym kalkulator inwestycyjny na KupFundusz.pl.
 
Po drugie ustal twój apetyt na ryzyko. Dla przykładu, jeśli absolutnie nie czujesz się komfortowo z przejściową, kilkuprocentową stratą oznacza to, że fundusze o wysokim poziomie ryzyka nie powinny być częstym gościem w twoim portfelu. W takim przypadku fundamentem inwestycji będą więc fundusze dłużne. Nasza skłonność do ryzyka może również wiązać się z zasobnością naszego portfela. Jednak jest to kwestia indywidualna, zatem nawet inwestorzy o podobnej sytuacji finansowej mogą mieć różne preferencje. 
 
Po trzecie istotne jest również dotychczasowe doświadczenie w kontekście lokowania naszego kapitału, gdyż to wiedza i doświadczenie są punktem wyjścia do dobrego inwestowania. W tym celu warto zastanowić się, z jakich produktów uprzednio korzystaliśmy, czyli jakie rozwiązania są nam znane. Jeśli stawiamy pierwsze kroki na rynku funduszy inwestycyjnych, to warto rozpocząć od tych produktów, które niosą ze sobą relatywnie mniejsze ryzyko, aby od razu nie „wejść na głęboką wodę” i nie sparzyć się. Jeśli jednak mamy już za sobą pewne doświadczenie i zasób wiedzy, to naturalnie możemy pozwolić sobie na fundusze o wysokim poziomie ryzyka.
 
Powyżej przedstawiliśmy najważniejsze kwestie, które warto sobie przemyśleć, aby ustalić indywidualne preferencje podczas tworzenia profilu inwestycyjnego. Ten proces odnalezienia „własnego ja” w świecie inwestycyjnym w dużym stopniu ułatwia jedna z funkcjonalności platformy KupFundusz.pl – Kreator portfela. Można z niej skorzystać nawet nie będąc zalogowanym. Umożliwia wypełnienie „ankiety inwestycyjnej”, dzięki której dowiemy się, jakim typem inwestora jesteśmy. Jest to zatem niejako pierwszy krok, które przybliży nas do spełnienia naszego postanowienia noworocznego. Co więcej, określenie profilu stanowi punkt wyjścia do doboru strategii inwestycyjnej, która określa jaka część środków powinna być zainwestowana w bezpieczniejsze, a jaka w bardziej ryzykowne aktywa.
 

Stworzę portfel

Po określeniu naszego profilu i celu inwestycyjnego czas na skonstruowanie portfela, który umożliwi realizację naszych planów. W zależności od tego jakim typem inwestora jesteśmy (np. konserwatywnym czy agresywnym) nasz portfel będzie złożony z różnych klas aktywów. Oznacza to, że to indywidualne preferencje będą determinowały jego kształt. Istnieje wiele sposobów na określenie struktury modelowej portfela. Jednym z nich jest skorzystanie ze wspomnianego Kreatora portfela. Po wypełnieniu wspomnianej „ankiety inwestycyjnej” dowiemy się, jaki jest zalecany kształt naszego portfela. Znając strukturę modelową pozostało nam już tylko wybrać konkretne fundusze. Przed podjęciem decyzji warto jednak przeanalizować kilka wskaźników – nie tylko związanych z efektywnością, ale również kosztami.
 

Wybiorę fundusze inwestycyjne

Pomocne w doborze funduszy są wskaźniki efektywności, czyli jakości zarządzania środkami. Jednym z najpopularniejszych jest Information Ratio (IR). Określa on relację zysku do ryzyka. Im ten wskaźnik jest wyższy, tym lepiej radzi sobie dany produkt na tle grupy porównawczej, przy jednoczesnym ograniczeniu ryzyka. Na IR opiera się Ranking Analizy Online, dostępny w naszym serwisie. Ocena nadawana jest w 5-stopniowej skali, przy czym produkty z notą 5a i 4a charakteryzują się najwyższą efektywnością zarządzania.
 
Mądrzejsze decyzje dotyczące funduszy inwestycyjnych podejmiemy po lekturze Ratingów Analiz Online. W przeciwieństwie do Rankingów Analiz Online (miara ilościowa) jest to ocena jakościowa i wielowymiarowa z perspektywy inwestora indywidualnego. Poza aspektem ilościowym uwzględniona w niej została ocena kadry, struktura portfela czy koszty towarzyszące inwestycji. Najwyższymi ocenami 4 i 5 gwiazdek legitymują się produkty o wysokiej jakości, regularnie plasujące się w górnej części zestawienia stóp zwrotu, często o wysublimowanych i nieszablonowych strategiach inwestycyjnych.
 
Ciekawym wskaźnikiem, który również może być użyteczny z punktu widzenia inwestora jest Ranking KupFundusz, dostępny dla zarejestrowanych użytkowników na platformie dystrybutora (załóż bezpłatne konto). Jest to proste narzędzie, które w syntetyczny sposób odzwierciedla kondycję funduszy. Uwzględnia m.in. oceny nadane we wspomnianych Ratingach, Rankingach Analiz Online oraz powtarzalność stóp zwrotu. Szereguje fundusze w ramach poszczególnych grup porównawczych. Najwyższe miejsca dedykowane są najlepszym funduszom, a najniższe radzącym sobie najsłabiej.
 
Ważnym aspektem są również koszty związane z inwestycją. Mowa przede wszystkim o opłatach – za nabycie oraz za zarządzanie. Pierwsza z wymienionych jest pobierana w szczególności przy zakupie jednostek uczestnictwa w placówkach dystrybutorów (np. banków), rzadziej przy ich nabyciu za pomocą platform internetowych, co dotyczy także platformy KupFundusz.pl. Bardziej uciążliwa jest opłata za zarządzanie, która odzwierciedla jaką część zysku „konsumują” koszty związane lokowaniem aktywów funduszu. Ważne jest zatem, aby była ona niska, co ma szczególne znacznie w kontekście długoterminowego oszczędzania. Nawet niewielka różnica, ze względu na procent składany, może mieć duże znaczenie w kontekście uzyskiwanych stóp zwrotu, a tym samym wartość zgromadzonego kapitału. W celu zobrazowania wpływu, jaki opłata za zarządzanie ma na wyniki szczególnie w długim terminie, posłużyliśmy się poniższym przykładem. Przyjęliśmy następujące założenia:
 
  • Średnioroczna stopa zwrotu brutto (przed opłatą za zarządzanie) wynosi 3%,
  • czas trwania inwestycji 20 lat,
  • wartość początkowa 10 000 zł.

W kalkulacji rozpatrzyliśmy trzy warianty, różniące się tylko i wyłącznie wysokością opłaty za zarządzanie, które wyniosły odpowiednio 0,5%, 1%, 1,5%.
 
Koszty funduszy inwestycyjnych

Koszty funduszy inwestycyjnych - wpływ na wyniki
Przykład ten ilustruje jak duże różnice w końcowym wyniku powoduje z pozoru niewielka różnica w opłacie za zarządzanie. Stopy zwrotu między wariantem I a III są znacząco odmienne, pomimo niewielkiej (wynoszącej 1 pkt proc.) różnicy w opłacie za zarządzanie. Z powyższej tabeli wynika, że zysk z inwestycji przy jednorazowo wpłaconej kwocie jest niemal dwukrotnie wyższy. Wniosek płynący z przedstawionego przykładu jest zatem następujący – wpływu opłaty za zarządzanie nie powinno się bagatelizować. Choć niska w porównaniu do konkurencji nie gwarantuje jeszcze sukcesu, to jednak ma istotny wpływ na nasze inwestycje.
 
W kontekście efektywnego lokowania swojego kapitału warto również pamiętać o korzyściach płynących z przenoszenia swoich środków między funduszami w ramach jednego parasola. Jest to o tyle istotne, że wówczas nie jesteśmy zobligowani do zapłacenia podatku od zysków kapitałowych. W ten sposób możemy zatem zoptymalizować nasze inwestycje – lepiej zapłacić jeden podatek na końcu inwestycji, niż przy każdej zmianie w portfelu. Wybierając zatem fundusze, warto zastanowić się, czy kierować się wyborem konkretnych – najlepszych w naszej opinii – funduszy z różnych TFI czy szerokiego, solidnego parasola, co umożliwi nam uniknięcie 19% podatku od zysków kapitałowych.
 

Pieniądze zainwestowane? Dobrze, ale to dopiero początek

 
Jeżeli interesujesz się tematyką oszczędzania i inwestowania (o czym świadczy już fakt, że jeszcze czytasz ten tekst), nie będzie dla ciebie rozczarowaniem to, że inwestycji trzeba doglądać. Jak często? W przypadku portfela złożonego z co najmniej kilku zdywersyfikowanych funduszy inwestycyjnych, nadgorliwość nie jest bynajmniej wskazana. Codzienne sprawdzanie stóp zwrotu portfela większości z nas nie da poczucia kontroli i bezpieczeństwa. Wręcz przeciwnie, rynek to rollercoaster, ale wagon, do którego wsiedliśmy powinien w długim terminie jechać do góry, pomimo że przejściowe spadki będą się zdarzać. Dlatego wyniki z powodzeniem możesz sprawdzać nawet raz na kwartał, żeby nie ulegać pokusie zbyt często „mieszania” w portfelu, gdy akurat moment na rynku będzie gorszy. Trzymaj się swojej strategii, trzymaj się udziałów funduszy, które odpowiadają temu, kim jesteś i na jakie ryzyko możesz wystawić swoje pieniądze. W międzyczasie zbieraj wiedzę – dowiedz się, jak sprawdzić w jakim momencie rynkowym jesteśmy; jak interpretować dane gospodarcze; jaki wpływ na stopy zwrotu mają działania największych banków centralnych. Możesz zacząć od nauki na błędach. Cudzych.
 
5 strasznych błędów w inwestycjach
 
Naukę inwestowania umożliwia również platforma KupFundusz.pl, gdyż oferuje szeroki wachlarz narzędzi oraz wskaźników, które w łatwy sposób pozwolą porównywać fundusze po kątem wielu kryteriów. W ramach nieodpłatnego doradztwa inwestycyjnego użytkownicy mogą uzyskać informacje o zalecanej strukturze portfela, po wypełnieniu ankiety inwestycyjnej określającej ich preferencje i indywidualne cechy. Ustalenie naszego profilu inwestycyjnego (np. konserwatywny, ostrożny czy dynamiczny) stanowi pierwszy krok do lokowania środków, zgodnie z naszymi preferencjami.
 
 
KupFundusz.pl - portfele

Bardzo użytecznym narzędziem edukacyjnym jest również strefa treningowa, w ramach której możemy inwestować swoje wirtualne środki, zanim poczujemy się bezpiecznie, aby wejść na „głęboką wodę”. Umożliwia ona nabywanie i poszerzanie swoich kompetencji inwestycyjnych. Dla przykładu korzystając ze strefy treningowej – dostępnej po zalogowaniu – użytkownicy mogą prześledzić np. procesy związane z nabyciem, konwersją czy zamianą jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych wraz z okresem rozliczenia tych inwestycji. Dodatkowo portfel treningowy jest poddany pogłębionej analizie, co umożliwi użytkownikowi rozłożenie na czynniki pierwsze swoich inwestycji.
 
 
KupFundusz.pl - portfel treningowy

Na KupFundusz jest również blog, na którym publikowane są bieżące informacje nie tylko bezpośrednio związane z funkcjonalnościami platformy, ale również te dotyczące wydarzeń rynkowych i inwestowania. Są na nim również treści edukacyjne czy wskazówki, jak korzystać z narzędzi, który platforma dysponuje. Platforma KupFunudsz.pl jest zaprojektowana w technologii RWD, co oznacza że z łatwością możemy podglądać swoje inwestycje również np. na smartfonie. Co więcej, możemy analizować je na wykresach w różnych horyzontach czasowych, porównując je np. z głównymi polskimi indeksami.


[1] Dane GUS, Koniunktura konsumencka – czerwiec 2019, Tab. 2 wyprzedzający wskaźnik ufności konsumenckiej
[2] Analizy.pl, Struktura oszczędności gospodarstw domowych (wrzesień 2019)

TAGI:

kupfundusz.pl

zobacz także

↑ na górę